Czy kupowanie opinii jest legalne?
Nie. Nowelizacja ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, która wdrożyła unijną dyrektywę Omnibus, dopisała do czarnej listy praktyk zakazanych w każdych okolicznościach dwa punkty dotyczące opinii. Pierwszy zabrania twierdzenia, że opinie pochodzą od klientów, jeśli firma nie sprawdziła, że tak jest. Drugi zabrania zamieszczania nieprawdziwych opinii i zlecania tego innym osobom, a także zniekształcania prawdziwych opinii w celu promowania usług. Tekst ustawy jest w Internetowym Systemie Aktów Prawnych, a praktyki zakazane wymienia art. 7.
Zakaz obejmuje więc nie tylko firmę, która sprzedaje pakiety opinii, ale też przedsiębiorcę, który je zamawia dla swojej wizytówki. Dotyczy to również mniej oczywistych wersji tego samego: opinii pisanych przez pracowników i rodzinę pod fałszywymi kontami, ocen wystawianych w zamian za rabat i wymiany opinii z zaprzyjaźnioną firmą.
Jaka kara grozi za fałszywe opinie w Google?
Prezes UOKiK może nałożyć na przedsiębiorcę karę do 10% obrotu z roku poprzedzającego decyzję, a dodatkowo nakazać zaniechanie praktyki i publikację oświadczenia o decyzji. Urząd od 2023 roku prowadzi sprawy przeciwko firmom handlującym opiniami. Przykładowo na poznańską Agencję City, która sprzedawała recenzje do wizytówek i serwisów, nałożył 40 tys. zł kary. Komunikaty o kolejnych decyzjach publikuje na stronie UOKiK.
Kara z ustawy to tylko jedno ryzyko. Drugie leży po stronie Google i dla firmy lokalnej bywa dotkliwsze, bo uderza w źródło klientów.
| Ryzyko | Kto o nim decyduje | Co traci firma |
|---|---|---|
| Kara pieniężna do 10% obrotu | Prezes UOKiK | Pieniądze i czas na postępowanie |
| Usunięcie kupionych opinii | Zapłacone opinie znikają, średnia wraca do poprzedniej | |
| Ostrzeżenie na profilu o podejrzanych opiniach | Zaufanie klientów, którzy widzą komunikat przed telefonem | |
| Czasowa blokada nowych opinii | Także prawdziwe opinie od zadowolonych klientów | |
| Utrata widoczności w Mapach | Pozycję, a z nią telefony i wizyty |
Czy Google wykrywa kupione opinie?
W dużej części tak. Zasady Google dotyczące treści wprost zakazują fałszywego zaangażowania, czyli opinii za wynagrodzenie, opinii od właściciela i pracowników oraz ocen pisanych na zlecenie. Systemy Google analizują między innymi nagłe skoki liczby opinii, konta, które oceniają firmy w różnych miastach tego samego dnia, i podobne wzorce tekstu. Firma, która w tydzień dostaje trzydzieści ocen po latach ciszy, sama zwraca na siebie uwagę.
Kupione opinie mają też problem, którego nie widać w ofercie sprzedawcy. Konta, z których je wystawiono, często są usuwane w kolejnych miesiącach, więc opinie znikają same, a firma płaci drugi raz za ten sam efekt.
Ile kosztuje ryzyko, a ile legalne zbieranie opinii
Policzmy przykład do podstawienia własnych liczb. Salon kosmetyczny ma 1,5 mln zł rocznego obrotu, 38 opinii ze średnią 4,5, a lider w okolicy ma 95 opinii ze średnią 4,8. Luka wynosi 57 opinii.
| Droga | Koszt w roku | Najgorszy scenariusz |
|---|---|---|
| Pakiet kupionych opinii | Cena pakietu plus ponowne zakupy, gdy opinie znikną | Kara do 150 000 zł (10% obrotu), ostrzeżenie na profilu, blokada opinii |
| Plan Start w Oceniono, płatność miesięczna | 2 988 zł netto (12 x 249 zł) | Wolniejszy przyrost niż przy zakupie |
| Plan Start w Oceniono, płatność roczna | 1 494 zł netto | Wolniejszy przyrost niż przy zakupie |
| Plan Firma z prośbami SMS, płatność roczna | 3 540 zł netto (12 x 295 zł) | Wolniejszy przyrost niż przy zakupie |
Teraz tempo. Salon obsługuje około 240 klientek miesięcznie, z czego zgodę na kontakt daje 150. Jeśli opinię wystawi co dziesiąta osoba, która dostała osobisty link, salon zyskuje około 15 opinii miesięcznie. Luka 57 opinii znika w niecałe cztery miesiące, jeżeli lider stoi w miejscu, i w około pięć miesięcy, gdy lider dokłada trzy opinie miesięcznie. To nadal tylko przykład, bo odsetek odpowiedzi zależy od branży i treści prośby. Pomiar w Oceniono pokazuje Twoją rzeczywistą lukę i tempo z każdego miesiąca.
Jak zdobyć opinie szybko i zgodnie z zasadami
Szybkość daje nie zakup, tylko to, że o opinię prosisz każdego klienta, a nie co dziesiątego. Zespół zapomina, system nie zapomina. Oto co działa, w kolejności wpływu na liczbę ocen.
- Osobisty link do formularza opinii, który otwiera ocenę jednym kliknięciem. Mechanizm opisuje strona link do opinii Google.
- Prośba wysłana w ciągu 24 godzin po usłudze, e-mailem albo SMS-em, i jedno przypomnienie po trzech dniach.
- Kod QR na ladzie, paragonie albo w gabinecie dla osób, które chcą ocenić od razu. Gotowy materiał do wydruku przygotujesz na stronie kod QR opinie Google.
- Prośba do wszystkich klientów, bez wybierania tylko zadowolonych i bez rabatu za ocenę, bo jedno i drugie łamie zasady Google.
- Odpowiedź na każdą opinię. Klient, który widzi, że firma odpisuje, chętniej sam coś napisze.
Porównanie czterech kanałów próśb i przykład dla gabinetu znajdziesz we wpisie zbieranie opinii Google od klientów. Jeśli wybierasz narzędzie do wysyłania próśb, przeczytaj też, jak wybrać narzędzie do opinii Google.
Co zrobić, gdy konkurent kupuje opinie
Typowe ślady to dziesiątki ocen pięciogwiazdkowych w krótkim czasie, bez treści albo z bardzo podobnymi zdaniami, wystawione z kont, które w tym samym tygodniu oceniały firmy w innych województwach. Takie opinie możesz zgłosić w Mapach jako naruszające zasady. Zgłoszenie opisz rzeczowo, z datami i przykładami, bez oskarżeń, których nie udowodnisz. Jak to zrobić krok po kroku, pokazujemy na stronie usuwanie opinii Google.
Jeśli skala jest duża, sprawę możesz zgłosić do UOKiK jako nieuczciwą praktykę rynkową. Nie licz jednak na szybki efekt. Własny, stały napływ prawdziwych opinii zwykle szybciej odbiera konkurentowi przewagę niż jakiekolwiek zgłoszenie.
Najczęstsze pytania o kupowanie opinii Google
Czy można płacić klientom za opinie w Google?
Nie. Rabat, prezent, losowanie albo zniżka na następną wizytę w zamian za opinię łamią zasady Google, a opinia napisana dla nagrody może zostać uznana za zniekształconą. Wolno prosić każdego klienta o szczerą ocenę i ułatwić mu to osobistym linkiem lub kodem QR, bez żadnej korzyści za wystawienie opinii.
Czy pracownicy mogą wystawiać opinie swojej firmie?
Nie. Opinie od właściciela, pracowników i ich rodzin to konflikt interesów, który zasady Google wprost zakazują, a przy ukrywaniu, kto pisze, także praktyka zakazana przez ustawę. Pracownicy mogą za to przekazywać klientom link do opinii i kod QR, co realnie zwiększa liczbę ocen.
Czy kupione opinie można usunąć z wizytówki?
Właściciel wizytówki nie usuwa opinii samodzielnie, ale może poprosić autorów o ich usunięcie albo zgłosić je Google jako naruszające zasady. Kupione opinie często i tak znikają, gdy Google usuwa konta, z których je wystawiono. Lepiej od razu budować średnią na prawdziwych ocenach klientów.
Ile trwa zdobycie 50 opinii w legalny sposób?
Przy 150 klientach miesięcznie, którzy zgodzili się na kontakt, i odpowiedzi co dziesiątej osoby to około 15 opinii miesięcznie, czyli 50 opinii w trzy do czterech miesięcy. Przy mniejszym ruchu trwa to dłużej. Oceniono pokazuje Twoje tempo co miesiąc i ile ocen brakuje do lidera.